ฉีดสลายไขมัน เหมาะกับใคร ทำงานอย่างไร

การฉีดสลายไขมันบริเวณใบหน้า มักใช้สารในกลุ่มที่ช่วยสลายเซลล์ไขมันใต้ผิวหนัง โดยจะฉีดเข้าไปในบริเวณที่มีไขมันสะสม เช่น แก้ม คาง หรือใต้คาง สารเหล่านี้จะไปกระตุ้นกระบวนการทำลายผนังเซลล์ไขมัน ทำให้ไขมันสลายตัวและถูกร่างกายกำจัดออกไปตามธรรมชาติในระยะเวลาหนึ่ง

วิธีนี้เหมาะสำหรับคนที่ประเมินตัวเองแล้วพบว่าความกลมของใบหน้ามาจากไขมันสะสมเป็นหลัก ไม่ใช่กล้ามเนื้อ โดยเฉพาะคนที่มีแก้มยุ้ยหรือมีไขมันใต้คางสะสมจนเกิดเป็นเหนียงเล็กน้อย ผลลัพธ์ที่ได้จะค่อยๆ เห็นการเปลี่ยนแปลงในช่วงหลายสัปดาห์ถึงหลายเดือนหลังฉีด เนื่องจากร่างกายต้องใช้เวลาในการกำจัดเซลล์ไขมันที่ถูกทำลายออกไป

ข้อดีของวิธีนี้คือผลลัพธ์มีแนวโน้มอยู่ได้ค่อนข้างถาวร เพราะเมื่อเซลล์ไขมันถูกทำลายไปแล้วจะไม่กลับมาใหม่ในบริเวณเดิม ตราบใดที่ไม่มีการเพิ่มน้ำหนักตัวอย่างมากในภายหลัง แต่ก็ต้องแลกกับการที่ต้องฉีดหลายครั้งเพื่อให้เห็นผลชัดเจน และอาจมีอาการบวมช้ำในช่วงแรกหลังฉีด

สิ่งสำคัญที่ต้องเข้าใจคือ หากปัญหาที่แท้จริงคือกล้ามเนื้อกรามใหญ่ การฉีดสลายไขมันจะไม่ช่วยแก้ปัญหาเลย เพราะสารที่ฉีดเข้าไปออกฤทธิ์กับเซลล์ไขมันเท่านั้น ไม่มีผลต่อกล้ามเนื้อแต่อย่างใด นี่คือเหตุผลที่คนจำนวนไม่น้อยฉีดสลายไขมันไปหลายครั้งแล้วผิดหวังที่หน้าไม่เรียวขึ้นตามที่คาดหวัง

ฉีดลดกล้ามเนื้อกราม ทำงานต่างจากฉีดสลายไขมันอย่างไร

สำหรับคนที่ปัญหาหลักอยู่ที่กล้ามเนื้อกรามใหญ่ วิธีที่นิยมใช้คือการฉีดโบทูลินุ่มท็อกซินเข้าไปที่กล้ามเนื้อบดเคี้ยวโดยตรง สารนี้จะไปยับยั้งการทำงานของเส้นประสาทที่สั่งการให้กล้ามเนื้อหดตัว ทำให้กล้ามเนื้อบริเวณนั้นค่อย ๆ ฝ่อลีบเล็กลงเมื่อไม่ได้ถูกใช้งานหนักเหมือนเดิม

กลไกนี้แตกต่างจากการฉีดสลายไขมันโดยสิ้นเชิง เพราะไม่ได้เข้าไปทำลายเซลล์ไขมัน แต่เป็นการลดการทำงานของกล้ามเนื้อ ทำให้เมื่อเวลาผ่านไปกล้ามเนื้อที่เคยใหญ่และแข็งจะค่อยๆ เล็กลงและนุ่มลง ส่งผลให้รูปหน้าดูเรียวขึ้นโดยเฉพาะบริเวณมุมกราม

วิธีนี้เหมาะกับคนที่สังเกตตัวเองแล้วพบว่ากัดฟันแน่นแล้วมีก้อนกล้ามเนื้อนูนชัดเจน มีพฤติกรรมกัดฟันตอนนอนหรือเคี้ยวอาหารแข็งเป็นประจำ หรือมีอาการปวดกรามร่วมด้วย เพราะนอกจากจะช่วยเรื่องความสวยงามแล้ว ยังอาจช่วยลดอาการปวดจากการเกร็งกล้ามเนื้อมากเกินไปได้ในบางราย

ผลลัพธ์ของการฉีดกล้ามเนื้อกรามมักเริ่มเห็นการเปลี่ยนแปลงภายในไม่กี่สัปดาห์ และเห็นผลชัดเจนที่สุดในช่วงประมาณหนึ่งถึงสองเดือนหลังฉีด อย่างไรก็ตาม ผลลัพธ์นี้ไม่ถาวรเหมือนการสลายไขมัน เพราะเมื่อฤทธิ์ของสารเสื่อมลงตามเวลา กล้ามเนื้อก็จะค่อยๆ กลับมาทำงานและขยายใหญ่ขึ้นได้อีก จึงจำเป็นต้องฉีดซ้ำเป็นระยะเพื่อรักษาผลลัพธ์ให้คงอยู่

เมื่อปัญหามีทั้งไขมันและกล้ามเนื้อร่วมกัน

ความจริงแล้วหลายคนไม่ได้มีปัญหาจากสาเหตุเดียว แต่เป็นการผสมผสานกันระหว่างไขมันสะสมและกล้ามเนื้อกรามที่ใหญ่ ในกรณีนี้แพทย์อาจแนะนำให้ทำทั้งสองวิธีควบคู่กัน โดยอาจเริ่มจากการฉีดลดกล้ามเนื้อกรามก่อน เพื่อลดความกว้างของโครงหน้าส่วนล่าง จากนั้นจึงพิจารณาฉีดสลายไขมันในบริเวณที่ยังมีไขมันสะสมเหลืออยู่

การทำควบคู่กันแบบนี้จำเป็นต้องอาศัยการประเมินจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญอย่างละเอียด เพราะการฉีดพร้อมกันทั้งสองอย่างในบริเวณใกล้เคียงกันอาจทำให้ประเมินผลลัพธ์ได้ยาก และเพิ่มความเสี่ยงของผลข้างเคียงมากขึ้น หากไม่วางแผนอย่างรอบคอบ

สัญญาณเตือนที่ควรระวังและควรปรึกษาแพทย์ก่อนเสมอ

แม้บทความนี้จะแนะนำวิธีสังเกตตัวเองเบื้องต้น แต่ก็มีข้อควรระวังบางประการที่อยากเน้นย้ำ หากมีอาการปวดกรามรุนแรง อ้าปากได้ไม่สุด มีเสียงคลิกในข้อต่อขากรรไกรเวลาเคี้ยวอาหาร หรือมีอาการปวดร้าวไปถึงหูและขมับ อาการเหล่านี้อาจเกี่ยวข้องกับความผิดปกติของข้อต่อขากรรไกรที่เรียกว่า TMJ ซึ่งจำเป็นต้องได้รับการวินิจฉัยและรักษาจากทันตแพทย์หรือแพทย์เฉพาะทางโดยตรง ไม่ใช่ปัญหาที่แก้ได้ด้วยการฉีดเพื่อความสวยงามเพียงอย่างเดียว

นอกจากนี้ หากกำลังตั้งครรภ์ ให้นมบุตร มีโรคเกี่ยวกับระบบประสาทและกล้ามเนื้อ หรือมีประวัติแพ้สารในกลุ่มโบทูลินุ่มท็อกซินมาก่อน ควรแจ้งแพทย์และหลีกเลี่ยงการฉีดในช่วงเวลานั้น ๆ

ทางเลือกอื่นนอกเหนือจากการฉีด

สำหรับคนที่ยังไม่พร้อมสำหรับการฉีดใด ๆ หรืออยากลองปรับพฤติกรรมก่อน มีวิธีทางเลือกที่ช่วยบรรเทาปัญหาได้ในระดับหนึ่ง เช่น การลดพฤติกรรมกัดฟันโดยใช้เฝือกสบฟันตอนนอนสำหรับคนที่มีปัญหากัดฟันขณะหลับ การลดความเครียดด้วยวิธีต่าง ๆ เช่น การออกกำลังกาย การทำสมาธิ หรือการนอนหลับให้เพียงพอ ซึ่งความเครียดมีความเชื่อมโยงโดยตรงกับพฤติกรรมกัดฟันโดยไม่รู้ตัว

การนวดหน้าเบา ๆ บริเวณกรามเป็นประจำก็อาจช่วยผ่อนคลายกล้ามเนื้อที่ตึงเกร็งได้บ้าง แม้จะไม่ได้ให้ผลลัพธ์ที่ชัดเจนเท่าการฉีด แต่ก็เป็นวิธีที่ปลอดภัยและทำได้ด้วยตัวเองที่บ้าน สำหรับกรณีที่ความกลมมาจากไขมันสะสมและมีน้ำหนักตัวเกินเกณฑ์ปกติ การควบคุมอาหารและออกกำลังกายเพื่อลดน้ำหนักโดยรวมของร่างกายก็อาจช่วยให้ใบหน้าดูเรียวขึ้นได้เช่นกัน แม้จะไม่สามารถควบคุมได้ว่าไขมันจะลดลงจากบริเวณใบหน้าโดยเฉพาะก็ตาม

สรุป

การจะเลือกระหว่างฉีดสลายไขมันหรือฉีดลดกล้ามเนื้อกราม ไม่มีคำตอบตายตัวว่าวิธีไหนดีกว่ากัน เพราะขึ้นอยู่กับสาเหตุที่แท้จริงของความกลมในใบหน้าแต่ละคน ซึ่งแตกต่างกันไปตามโครงสร้างร่างกาย พฤติกรรม และพันธุกรรม การสังเกตตัวเองเบื้องต้นด้วยวิธีกัดฟันแน่นแล้วดูก้อนกล้ามเนื้อ การคลำเนื้อเปรียบเทียบความนุ่มแข็ง และการสังเกตพฤติกรรมกัดฟันในชีวิตประจำวัน จะช่วยให้พอประเมินทิศทางได้ก่อนไปพบแพทย์

แต่ท้ายที่สุดแล้ว การวินิจฉัยที่แม่นยำและปลอดภัยที่สุดยังคงต้องผ่านการตรวจประเมินจากแพทย์ผู้เชี่ยวชาญที่มีประสบการณ์ตรง เพื่อวางแผนการรักษาที่เหมาะสมกับสภาพใบหน้าและเป้าหมายของแต่ละคนโดยเฉพาะ การเลือกวิธีที่ตรงจุดตั้งแต่แรกไม่เพียงช่วยประหยัดเวลาและค่าใช้จ่าย แต่ยังช่วยให้ได้ผลลัพธ์ที่น่าพึงพอใจและปลอดภัยมากที่สุดในระยะยาวอีกด้วย